|
Futhark |
Fuþark
Fuþark lub Futhark - nazwa jednego z alfabetów run.
Nazwa alfabetu "Fuþark" powstała z początkowych liter sześciu pierwszych run: Fehu Uruz Þurisaz Ansuz Raido Kaunan
Był to najstarszy typ pisma północnoeuropejskiego, używany przez plemiona germańskie. W Skandynawii (w Norwegii, na Gotlandii i na wyspach duńskich) odnaleziono najstarsze zapiski pochodzące z III i IV w.
Fuþark "starszy" (używany do około VII w.) składał się z 24 symboli, a Fuþark "młodszy" (VII-XI w.) - z 16. Fuþark "młodszy" występował w dwóch odmianach, szwedzko-norweskiej i duńskiej.
Na wyspach brytyjskich Fuþark uległ ewolucji i był tam znany jako Fuþorc, zawierający 33 znaki. W tym alfabecie runicznym spisano m.in. Beowulfa. Fuþorc, zanim został wyparty przez alfabet łaciński, był używany w kilku odmianach. Funkcjonował do X wieku.
W latach dwudziestych XX wieku powstał sztucznie stworzony przez Guido von Lista Fuþark Armeński, posiadający 18 znaków runicznych.
Znaki runiczne, poza swoją funkcją alfabetyczną, były i są używane jako narzędzie do przepowiadania przyszłości.
2 Zobacz też
2 Linki zewnętrzne
- Zestawy run i przykłady